Fizjoterapia ortodontyczna – czym właściwie się zajmuje?

Koncentruje się w głównej mierze na diagnozowaniu i leczeniu zaburzeń funkcji mięśniowej oraz strukturalnej twarzy, szyi i jamy ustnej, często powiązanych z problemami ortodontycznymi. Fizjoterapeuta stomatologiczny nie tylko pełni funkcję pomocniczą w procesie korekty zgryzu realizowanym przez ortodontów. Do jego zadań należy również stwierdzanie i minimalizowanie napięć mięśniowych, bólu i dysfunkcji stawów skroniowo-żuchwowych, które mogą wynikać z zaburzeń ortodontycznych lub przyczyniać się do ich powstania.

Poprzez ćwiczenia ukierunkowane na struktury twarzoczaszki, terapię manualną, rehabilitację i edukację pacjenta, ortodontyczna fizjoterapia stomatologiczna dąży do przywrócenia prawidłowej funkcji mięśni, co ma bardzo istotne znaczenie dla estetyki uśmiechu, ale także ogólnego zdrowia i dobrostanu pacjenta. Dzięki interdyscyplinarnej współpracy pomiędzy fizjoterapeutą i specjalistami z dziedziny stomatologii możliwe jest leczenie szerokiego spektrum problemów, począwszy od prostych zaburzeń zgryzu, a skończywszy na złożonych przypadkach dysfunkcji pourazowych.

Rehabilitacja stomatologiczna u osób, które doznały obrażeń w wyniku wypadku

Techniki rehabilitacyjne stosowane w fizjoterapii okazują się niezwykle przydatne w przypadku pacjentów z urazami powstałymi podczas np. wypadków w pracy bądź komunikacyjnych. Mogą one obejmować m.in. złamania kości szczęki, uszkodzenia stawu skroniowo-żuchwowego, a także inne obrażenia twarzoczaszki, które wpływają na funkcjonowanie układu stomatognatycznego. W takich sytuacjach, poza tradycyjnym leczeniem stomatologicznym i ortodontycznym, konieczne staje się zastosowanie specjalistycznych metod: choćby terapii mięśniowo-powięziowej.

Rehabilitacja stomatologiczna w ramach fizjoterapii stomatologicznej ma na celu:

• przywrócenie prawidłowego żucia i mówienia, co jest szczególnie ważne po urazach, gdy pacjenci mogą doświadczać trudności z podstawowymi czynnościami, takimi jak jedzenie czy rozmowa,
• zmniejszenie bólu i dyskomfortu związanego z urazami, poprzez techniki terapii manualnej, relaksacji mięśniowej i ćwiczeń funkcjonalnych,
• przyspieszenie procesu gojenia oraz zapobieganie powstawaniu przewlekłych problemów i dysfunkcji, takich jak przewlekły ból czy zaburzenia ruchomości stawu skroniowo-żuchwowego,
• odbudowę pewności siebie i samopoczucia pacjenta poprzez poprawę estetyki twarzy i uśmiechu.

Fizjoterapia w stomatologii i ortodoncji – kiedy współpraca specjalistów jest niezbędna?

Przykładem takiej współpracy może być przypadek pacjenta cierpiącego na zespół bólowy stawu skroniowo-żuchwowego (TMJ), gdy ortodonta poprawia pozycję zębów, natomiast fizjoterapia stomatologiczna koncentruje się na redukcji napięcia mięśniowego oraz technikach manualnych, które mają na celu zmniejszenie bólu i dysfunkcji stawu. Innym przypadkiem może być pacjent z nawykowym zaciskaniem zębów (bruksizmem) – ortodonta może zaproponować specjalną szynę okluzyjną, a fizjoterapeuta stomatologiczny wprowadzić ćwiczenia relaksacyjne i terapię punktów spustowych dla mięśni żwaczy.

Komunikacja między specjalistami z zakresu fizjoterapii ortodontycznej i stomatologii pozwala na stworzenie spójnego planu terapeutycznego, który uwzględnia zarówno korekcję nieprawidłowości zgryzu, jak i funkcjonalną rehabilitację mięśni twarzoczaszki oraz stawu skroniowo-żuchwowego. Nie ulega zatem wątpliwości, że w kolejnych latach fizjoterapia w stomatologii będzie jedynie zyskiwać na znaczeniu.